Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn hưởng ứng Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non 15/11 với chủ đề: Để trẻ sinh non phát triển toàn diện, hãy đầu tư vào chăm sóc và theo dõi liên tục

Cứu sống một em bé sinh non trong những ngày đầu đời là bước khởi đầu rất quan trọng, nhưng chưa phải là tất cả. Để mỗi trẻ sinh non lớn lên khỏe mạnh về thể chất, tinh thần và trí tuệ, các em cần được chăm sóc đầy đủ và theo dõi liên tục sau khi xuất viện. Nhân Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non 15/11, Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn (SIH) hưởng ứng chiến dịch của Bộ Y tế và gửi đến các gia đình những thông điệp thiết thực về phòng ngừa sinh non, chăm sóc và theo dõi trẻ sinh non.
Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non 15/11 và thông điệp năm 2026
Sinh non là gì và vì sao cần quan tâm
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trẻ sinh non là trẻ chào đời trước khi thai kỳ đủ 37 tuần. Tùy tuổi thai, trẻ được chia thành sinh cực non (dưới 28 tuần), sinh rất non (từ 28 đến dưới 32 tuần) và sinh non muộn đến trung bình (từ 32 đến 37 tuần).
Năm 2020, ước tính có khoảng 13,4 triệu trẻ chào đời sớm trên toàn cầu, tương đương hơn 1 trong 10 trẻ sinh ra. Biến chứng của sinh non là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ dưới 5 tuổi. Nhiều trẻ sống sót phải đối mặt với các vấn đề lâu dài như khó khăn trong học tập, suy giảm thị lực và thính lực.
Tại Việt Nam, theo Cục Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế), mỗi năm có hơn 100.000 trẻ sinh thiếu tháng, đối mặt với nhiều nguy cơ về sức khỏe và sự sống.
Chiến dịch của Bộ Y tế
Từ năm 2026, Việt Nam chính thức chuyển ngày kỷ niệm sang 15/11 (trước đây là 17/11). Bộ Y tế phát động tháng cao điểm truyền thông từ 1 đến 30/11/2026 với chủ đề “Để trẻ sinh non phát triển toàn diện, hãy đầu tư vào chăm sóc và theo dõi liên tục”.
Chiến dịch nhấn mạnh việc chăm sóc trẻ sinh non không chỉ dừng ở cấp cứu và điều trị trong giai đoạn đầu, mà còn bao gồm chăm sóc dinh dưỡng, theo dõi sức khỏe, phát hiện sớm và can thiệp kịp thời các vấn đề về phát triển thể chất, thần kinh và vận động sau khi trẻ xuất viện.
Vì sao trẻ sinh non cần chăm sóc và theo dõi liên tục
Trẻ sinh non chưa kịp hoàn thiện nhiều cơ quan trong bụng mẹ. Phổi chưa trưởng thành khiến trẻ dễ suy hô hấp; khả năng giữ ấm còn kém; hệ miễn dịch non yếu; não bộ và hệ tiêu hóa dễ bị tổn thương. Vì vậy, sau khi vượt qua giai đoạn nguy hiểm đầu đời, trẻ vẫn cần được theo dõi sát trong nhiều tháng, nhiều năm.
Việc theo dõi sau xuất viện thường gồm các nội dung chính:
- Tăng trưởng và dinh dưỡng: theo dõi cân nặng, chiều dài, vòng đầu và việc bú, ăn của bé, nhất là trong những tuần đầu sau khi về nhà. Bú sữa mẹ được ưu tiên khi có thể.
- Phát triển thần kinh và vận động: đánh giá sự phát triển theo tuổi hiệu chỉnh (tuổi tính từ ngày dự sinh) để phát hiện sớm chậm phát triển và can thiệp kịp thời. Tuổi hiệu chỉnh thường được dùng để đánh giá tăng trưởng và phát triển ít nhất đến 2 tuổi.
- Thị lực: trẻ sinh non có nguy cơ bệnh võng mạc ở trẻ đẻ non, cũng như cận thị, nhược thị và lác ở giai đoạn sau, nên cần được bác sĩ nhãn khoa theo dõi định kỳ.
- Thính lực: cần sàng lọc và kiểm tra lại thính lực theo lịch của bác sĩ.
- Tiêm chủng: trẻ sinh non được tiêm chủng theo tuổi thực (tuổi tính từ ngày sinh), không phải tuổi hiệu chỉnh, để bảo vệ trẻ trước các bệnh nhiễm trùng.
Lịch theo dõi cụ thể khác nhau tùy từng bé (tuổi thai, cân nặng lúc sinh, các bệnh lý đã gặp), nên gia đình cần tái khám đúng hẹn và trao đổi với bác sĩ về kế hoạch phù hợp cho con.
Thông điệp truyền thông hưởng ứng Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non
Chăm sóc theo dõi sau xuất viện là yếu tố cốt lõi
Chăm sóc và theo dõi sau xuất viện là yếu tố cốt lõi bảo vệ sức khỏe và sự phát triển toàn diện của trẻ sinh non. Khi về nhà, trẻ vẫn cần được tái khám, theo dõi tăng trưởng, phát triển và được hỗ trợ dinh dưỡng phù hợp.
Mỗi trẻ sinh non đều xứng đáng có cơ hội sống và phát triển toàn diện
Dù sinh ra sớm hơn dự kiến, mỗi em bé đều xứng đáng được chăm sóc đầy đủ và có cơ hội lớn lên khỏe mạnh như bao trẻ khác. Sự đồng hành của gia đình, đội ngũ y tế và cộng đồng là nền tảng cho cơ hội đó.
Khám thai định kỳ, đúng lịch để giảm thiểu nguy cơ sinh non
Khám thai định kỳ giúp bác sĩ theo dõi sức khỏe mẹ và thai, phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ và xử trí kịp thời. WHO khuyến cáo thai phụ có tối thiểu 8 lần tiếp xúc với nhân viên y tế trong suốt thai kỳ, bắt đầu từ trước 12 tuần, để phát hiện và kiểm soát các yếu tố nguy cơ như nhiễm trùng. Một số nguyên nhân của sinh non đã được biết, như đa thai, nhiễm trùng và bệnh mạn tính (đái tháo đường, tăng huyết áp), tuy nhiên nhiều trường hợp không xác định được nguyên nhân. Vì vậy, khám thai đúng lịch là cách chủ động nhất để mẹ bầu bảo vệ thai kỳ.
Da kề da, phương pháp Kangaroo, giúp trẻ sinh non phát triển tối ưu
Phương pháp Kangaroo là cách mẹ (hoặc cha, người chăm sóc) ôm bé da kề da, kết hợp cho bú mẹ thường xuyên. Theo WHO, các biện pháp đơn giản như Kangaroo ngay sau sinh và bú sữa mẹ sớm có thể giảm đáng kể tử vong ở trẻ sinh non và nhẹ cân. WHO cũng nhấn mạnh người mẹ và gia đình giữ vai trò then chốt trong việc chăm sóc con.
Nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ để giảm tỷ lệ sinh non
Sức khỏe của người mẹ trước và trong thai kỳ ảnh hưởng trực tiếp đến nguy cơ sinh non. Dinh dưỡng hợp lý, tránh thuốc lá và các chất kích thích, kiểm soát bệnh nền và chăm sóc trước, trong và giữa các lần mang thai là những yếu tố quan trọng. Bộ Y tế cũng nhấn mạnh việc tăng cường chăm sóc sức khỏe phụ nữ có thai và thực hiện hiệu quả các quy trình chuyên môn về chăm sóc sơ sinh.
Đầu tư vào chăm sóc trẻ sinh non là đầu tư cho tương lai bền vững của xã hội
Một em bé sinh non được chăm sóc tốt và theo dõi đầy đủ có nhiều cơ hội phát triển toàn diện hơn, trở thành người trưởng thành khỏe mạnh và đóng góp cho xã hội. Vì vậy, đầu tư cho trẻ sinh non không chỉ là trách nhiệm của gia đình mà còn của toàn xã hội. Bộ Y tế kêu gọi các cấp, các ngành, doanh nghiệp, tổ chức và cộng đồng cùng chung tay hỗ trợ các gia đình có trẻ sinh non cả về vật chất lẫn tinh thần.
Khuyến nghị dành cho gia đình có trẻ sinh non
- Tái khám đúng hẹn và mang theo sổ theo dõi sức khỏe, kết quả khám của bé.
- Theo dõi tăng trưởng và phát triển theo tuổi hiệu chỉnh, không so sánh với trẻ đủ tháng cùng ngày sinh.
- Cho bé bú mẹ nếu có thể, kết hợp da kề da; hỏi bác sĩ về sữa bổ sung khi cần.
- Tiêm chủng đúng lịch theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Kiểm tra mắt và tai theo lịch hẹn, kể cả khi bé trông bình thường.
- Đưa bé đi khám ngay khi bé bú kém, thở nhanh hoặc khó thở, li bì, tím tái, sốt hoặc có dấu hiệu bất thường khác.
- Chăm sóc tinh thần cho cha mẹ. Nuôi con sinh non có thể nhiều áp lực; chia sẻ với người thân và nhân viên y tế là điều cần thiết.
Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn hưởng ứng Ngày Thế giới vì Trẻ sinh non
Hưởng ứng chiến dịch truyền thông của Bộ Y tế trong tháng 11/2026, Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn lan tỏa các thông điệp trên đến các mẹ bầu, gia đình và cộng đồng. Với mong muốn mỗi trẻ sinh non đều có cơ hội sống và phát triển toàn diện, bệnh viện khuyến khích các mẹ bầu khám thai định kỳ, đúng lịch, đồng thời nhắc các gia đình có trẻ sinh non duy trì chăm sóc và theo dõi liên tục sau xuất viện.
Kết luận
Cứu sống trẻ sinh non ở phòng sinh và đơn vị hồi sức sơ sinh là bước khởi đầu; chăm sóc, hỗ trợ dinh dưỡng và theo dõi liên tục sau xuất viện mới giúp các em phát triển toàn diện về thể chất, tinh thần và trí tuệ. Phòng ngừa sinh non bắt đầu từ thai kỳ với khám thai định kỳ và chăm sóc sức khỏe bà mẹ; chăm sóc sau sinh gồm da kề da, bú sữa mẹ, tái khám và theo dõi lâu dài. Mỗi trẻ sinh non đều xứng đáng có cơ hội phát triển trọn vẹn, và điều đó cần sự chung tay của gia đình, đội ngũ y tế và toàn xã hội.